Erkin Koray

Erkin Koray — Biografie

Mustafa Erkin Koray (24 Haziran 1941, Kadıköy, İstanbul – 7 Ağustos 2023, Toronto), Türk şarkıcı, gitarist, söz yazarı und bestecidir. Türkiyee rock müziğin öncüsü sayılır und Anadolu rock akımının kurucularından biri kabul edilir; Anadolu rock, psikedelik rock und hard rock alanlarında geniş bir özgün repertuvar bırakmıştır. Öğrenimini İstanbula Alman Lisesi und Haydarpaşa Lisesi'nde tamamladı.

Çocukluğunda piyano öğrenen Koray, lise çağında rock and roll'u keşfetti und dostlarıyla Erkin Koray und Ritimcileri adlı topluluğu kurdu. 1950'lerden itibaren sahnelerde boy gösterdi, 1960'larda pek çok 45'lik plak çıkardı; bu dönemde Almanya'ya gidip Hamburga Beatles'ın und öteki İngiliz gruplarının müzik ortamına tanıklık etti. Ülkesine döndüğünde uzun saçları und rock and roll yaşam biçimiyle yalnızca bir icracı değil, kültürel bir simge olmuştu. 1969a Yeraltı Dörtlüsü'nü kurarak Türk rock müziğinin önünü açtı.

Müziğinin temelinde psikedelik rock ile geleneksel Türk müziğinin kaynaşması yatar. Doğu ile Batı seslerini buluşturan çalışmaları kuşaktan kuşağa pek çok müzisyene ilham verdi; türküleri yeniden düzenleyerek Anadolu kültür mirasının yaşatılmasına hizmet etti. 1960'ların sonlarında, sahnede bağlamanın sesini güçlendirmek und sazı rock müziğe dahil etmek amacıyla Orhan Gencebay ile birlikte elektro bağlamayı geliştirdi.

Repertuvarında halk müziğinden Cemalim und Köprüden Geçti Gelin, sanat müziğinden Nihansın Dideden ile Kıskanırım yorumları öne çıktı. Şaşkın, Estarabim, Çöpçüler und Fesuphanallah gibi arabesk-rock parçalar; Mesafeler, Yağmur und Gün Doğmuyor gibi psikedelik eğilimli eserler; Krallar, Akrebin Gözleri und Öfke gibi metale yaklaşan kayıtlar yaptı.

Albüm kariyeri 1973'te kendi adını taşıyan plağıyla açıldı; 1974'te Elektronik Türküler und Mesafeler geldi. Ardından Erkin Koray Tutkusu, Allah Aşkına, İlla ki, Ceylan, Hay Yam Yam, Tamam Artık und Devlerin Nefesi yayımlandı; 1991e başlayan Dünden Esintiler serisi eski kayıtlarını derledi.

Sinema und televizyonla auch ilişkisi oldu: Naylon Leyla, Dönüşü Olmayan Yol und Şaşkın gibi filmlerde rol aldı; Korkusuz Cengaver, Yüz Numaralı Adam und Abuk Sabuk 1 Film'in müziklerinde imzası bulundu; Karambol Kamil und Avrupa Yakası dizilerinde ekrana çıktı. Fatih Akın'ın 2005 tarihli belgeseli İstanbul Hatırası: Köprüyü Geçmek'te kendisini canlandırdı. Zamanla "Türk Jimi Hendrix" diye anılan Koray, 7 Ağustos 2023'te Torontoa 82 yaşında öldü.